Transformacja energetyczna polskich miast i gmin – seminarium w Serocku

Po tak długiej izolacji wypełnionej licznymi obostrzeniami i pracą online – w końcu udało się zorganizować pierwsze wydarzenie, podczas którego przedstawiciele samorządów lokalnych z całej Polski mieli okazję spotkać się osobiście.

W dniach 30 czerwca – 1 lipca 2020 r. w Serocku koło Warszawy odbyło się seminarium pn. „Transformacja energetyczna miast i gmin – mitygacja i adaptacja do zmian klimatu”, podczas którego omówione zostały zagadnienia dotyczące transformacji niskoemisyjnej w miastach w kontekście europejskiego celu neutralności klimatycznej oraz kwestie dotyczące finansowania lokalnych działań na rzecz łagodzenia zmian klimatu i adaptacji do nich. Uczestnicy mieli okazję nie tyko wysłuchać prezentacji ekspertów i wziąć udział w panelu dyskusyjnym, ale również skorzystać z konsultacji i wymiany doświadczeń w małych grupach podczas interaktywnej sesji dobrych praktyk.

Otwierając seminarium w dniu 30 czerwca 2020 r. uczestników przywitali: Artur Borkowski – burmistrz Miasta i Gminy Serock, Leszek Drogosz – prezes Zarządu Stowarzyszenia Gmin Polska Sieć „Energie Cités” i dyrektor Biura Infrastruktury w Urzędzie m.st. Warszawy oraz Anna Jaskuła – dyrektor biura Stowarzyszenia Gmin Polska Sieć „Energie Cités”.

Wprowadzeniem do sesji pn. ,,Miasta i gminy liderami działań na rzecz ochrony klimatu” była prezentacja przedstawicielki europejskiej sieci miast Energy Cities Kristina Dely, która podjęła temat transformacji energetycznej miast i ich rozwoju w kierunku neutralności klimatycznej wobec konieczności odbudowy gospodarki i koniecznych zmian w dotychczasowych działaniach w obszarze produkcji i konsumpcji energii. Następnie Patrycja Płonka reprezentująca nasze Stowarzyszenie  przedstawiła koncepcję Europejskiego Zielonego Ładu, który ma stać się centralnym elementem strategii naprawy po kryzysie COVID-19, a także jego wpływ na działania na poziomie lokalnym. O wspieraniu transformacji niskoemisyjnej w miastach i programie finansowania Miasto z klimatem opowiedział przedstawiciel Ministerstwa Klimatu Piotr Czarnocki. 

Po tym wprowadzeniu przyszedł czas na dyskusję panelową dotyczącą transformacji energetycznej miast w perspektywie neutralności klimatycznej, w której uczestniczyli: przedstawiciel Ministerstwa Klimatu Piotr Czarnocki, reprezentant NFOŚiGW Marcin Jamiołkowski, zastępca Prezydenta Miasta Bielska-Białej Adam Ruśniak, burmistrz Cieszyna Przemysław Major, przedstawiciel PGK S.A. Romuald MEYER oraz delegat Instytutu na rzecz Ekorozwoju Wojciech Szymalski. Dyskusję moderował Leszek Drogosz dyrektor Biura Infrastruktury w  Urzędzie m.st. Warszawy  i prezes Zarządu naszego Stowarzyszenia.

Podczas panelu dyskusyjnego uczestnicy mieli okazję wspólnie zastanowić się nad niezwykle aktualnymi problemami z którymi borykają się obecnie gminy i miasta, takimi jak: transformaca energetyczna w Polsce i jej realizacja w czasie kryzysu wywołanego przez COVID19, lokalne korzyści i wyzwania napotykane przez samorządy podczas trwania pandemii - które działania sprawdziły się i należy je kontynuować, a które nie zdały egzaminu, sposoby na utrwalenie pozytywnych zjawisk, które pojawiły się podczas epidemii, pomysły na skuteczne kształtowanie narracji i polityki dot. transformacji energetycznej i neutralności klimatycznej w Polsce  czy Europie Środkowo-Wschodniej.

W następnej części spotkania o tym, jak Porozumienie Burmistrzów na rzecz klimatu i energii wspiera samorządy w procesie transformacji niskoemisyjnej opowiedziała Anna Jaskuła dyrektor biura naszego Stowarzyszenia a rozwiązania zgodne z Dyrektywą Unijną z dnia 19 maja 2010 r. zakładającą, że do 2020 r. wszystkie nowe budynki mają posiadać niemal zerowy współczynnik zużycia energii przybliżył Szymon Firląg z Politechniki Warszawskiej.  Marcin Ścigan z Forum Energii za to podzielił się z uczestnikami wiedzą na temat szacowanego lokalnego potencjału OZE uwzględniającego szczególny potencjał dachów.

Tak przygotowani przez wcześniejsze wystąpienia uczestnicy, mogli przejść w końcu do sesji dobrych praktyk moderowanej przez Iwonę Korohodę reprezentującą nasze Stowarzyszenie. W jej trakcie zebrani goście podzielili się na cztery stoliki prowadzone przez ekspertów w danym temacie. Problematyka, która poruszona została w trakcie sesji była bardzo szeroka: od bilansu energii w gminie Pałecznica wpływającego na redukcję kosztów stałych i zmniejszenie emisji CO2, Kalkulatora wartości OZE powstałego w ramach RURES (narzędzie on-line przedstawiające zalety i zasadność wykorzystania różnych form odnawialnych źródeł energii), internetowego narzędzia HotMaps (służącego do analizy potencjału i planowania rozwoju sieci ciepłowniczych i chłodniczych na danym terenie), systemu modelowania i optymalizacji zasobów energii cieplnej w M.st. Warszawa Thermos, czy strategii rozwoju zielonych dachów w 8 polskich miastach powstałej w ramach projektu GRAD (w tym omówienie innych działaniach w obszarze retencji i rozwiązań opartych na naturze). Osoby biorące udział w sesji stolikowej miały szczególną okazję do tego, aby skonsultować się i wymienić doświadczenia z prowadzącymi oraz pozostałymi uczestnikami.

Na zakończenie pierwszego dnia seminarium przedstawiciele gmin i miast należących do naszego Stowarzyszenia oraz pozostali zainteresowani przystąpieniem zostali zaproszenie do udziału w Walnym Zebraniu Członków Stowarzyszenia.

Drugi dzień seminarium rozpoczął się od wystąpienia delegata NFOŚiGW Marcina Jamiłkowskiego, który przedstawił nowe programy wspierające rozwój wykorzystania OZE i działania adaptacyjne dostępne dla samorządów lokalnych oraz poinformował o przedłużeniu projektów już istniejących w związku z panującą pandemią. Przedstawicielka naszego Stowarzyszenia Patrycja Płonka przybliżyła uczestnikom działanie i sposób aplikacji do najnowszego instrumentu wsparcia dla miast - European City Facility (ECF). Następnie Radca Ministra Departamentu PPP Ministerstwa Funduszy i Polityki Regionalnej Robert Kałuża zaprezentował sposób finansowania projektów modernizacyjnych budynków czy też oświetlena publicznego z wykorzystaniem alternatywnej drogi finansowania - za pomocą partnerstwa publiczno-prywatnego. W nawiązaniu do wcześniejszej prezentacji praktyczne aspekty realizacji projektów PPP w sektorze efektywności energetycznej przedstawił Tomasz Korczyński adwokat, Managing Counsel, współkierujący praktyką PPP z kancelari Dentons. O energii i kosztach eksploatacji jako podstawowym problemie polskich miast i gmin opowiedział Tomasz Mania z Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy a temat perspektyw rozwoju elektromobilności w Polsce rozwinął Marcin Korolec z Fundacji Promocji Pojazdów Elektrycznych. Romuald Meyer z Pomorskiej Grupy Konsultingowej S.A. omówił systemie zarządzania ruchem drogowym i rozwiązania, które sprawdziły się w tej kwestii w Bydgoszczy. Płynnie do kolejnego tematu przeszedł Rafał Bajczuk z Fundacji Promocji Pojazdów Elektrycznych omawiając zagadnienie stref czystego transportu w miastach na przykładzie modelu niemieckiego i londyńskiego oraz opisując model kształtujący się w Polsce. Później lokalne przykłady związane z mobilnością i zrównoważonym planowaniem urbanistycznym wskazał i zaprezentował Maciej Mycielski z Mycielski Architecture & Urbanism – MAU. Na zakończenie Piotr Sołtysek reprezentujący Urząd Miasta w Bielsku-Białej przedstawił temat rowerów w przestrzeni miejskiej na przykładzie swojego miasta, omawiając nie tylko sposób w jaki Bielsko-Biała zaprojektowała system wypożyczania rowerów ale także jakie wnioski i rezultaty wyniosła z pierwszej edycji projektu, który został obecnie przedłużony.

Prezentacje:

Dzień 1:

Dzień 2:

Galeria: